altavista

AltaVista

H altavista.com (αρχικά altavista.digital.com) υπήρξε μία από τις πιο δημοφιλείς μηχανές αναζήτησης της δεκαετίας του ’90, υπεύθυνη και για τον πρώτο ενσωματωμένο online μεταφραστή, ονόματι Babel Fish. Σχεδιάστηκε στα εργαστήρια της DEC (Digital Equipment Corp) το 1995.

Πολ Φλαχερτι, ο αδικοχαμένος από καρδιακή προσβολή που υπέστη σε ηλικία 42 ετών, μηχανικός της DEC. Υπεύθυνος για την ιδέα και το σχεδιασμό της μηχανής αναζήτησης AltaVista

H AltaVista υπήρξε μία υλοποίηση του Πολ Φλάχερτι, που είχε και την αρχική ιδέα, σε μία εποχή που η καταλογογράφηση του ακόμη νέου Παγκόσμιου Ιστού αποτελεί δημοφιλέστατο πεδίο έρευνας. Στην πράξη, το 1995 όταν ολοκληρώθηκε η κατασκευή της μηχανής αναζήτησης, η AltaVista ήταν η πιο αποτελεσματική από όλες, κυρίως για δύο ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της: (1) τον πολυνηματικό crawler (Scooter) με πολύ μεγάλη δυνατότητα κάλυψης σελίδων του WWW και (2) το πανίσχυρο σύστημα αναζήτησης της DEC. Το τελευταίο, αποτελούνταν το 1998 από ένα δίκτυο είκοσι υπολογιστών με τον καθένα να διαθέτει πολλαπλούς 64μπιτους επεξεργαστές DEC Alpha. Το δίκτυο της DEC εξοπλιζόταν με σκληρους δίσκους χωρητικότητας 500 GB και συνολική μνήμη 130 GB. Με εκείνη τη σύνθεση μπορούσε να εκτελεί έως και 13 εκατομμύρια εξετάσεις (queries) στον Ιστό ημερησίως.

Η αποτελεσματικότητα της AltaVista απέφερε άμεσα αποτέλεσμα, καθώς στα δύο πρώτα χρόνια της λειτουργίας της οι ημερήσιες επισκέψεις σκαρφάλωσαν στα 80 εκατομμύρια. Ήδη από τα 1996 γίνεται η αποκλειστική μηχανή αναζήτησης στο δημοφιλή κατάλογο της Yahoo!. Από το 1999 όμως που θα περιέλθει στα χέρια της Compaq, αρχίζει η πτώση. Η Compaq έκανε την ατυχή επιλογή να στήσει ένα web portal με επίκεντρο την AltaVista που σκοπό είχε να ανταγωνιστεί την Yahoo!. Ωστόσο, σε συνδυασμό με το σκάσιμο της φούσκας των dot.com στις αρχές της δεκαετίας του 2000, αλλά και την εμφάνιση της Google που κέρδιζε ολοένα και περισσότερο τις προτιμήσεις των χρηστών του Διαδικτύου, η δημοφιλία της AltaVista πέφτει. Μαζί με αυτήν και τα έσοδα.

Μέσα από μία πορεία διαδοχικών εξαγορών, η AltaVista επανέρχεται στα χέρια της Yahoo! το 2003 και αποτελεί και πάλι την μηχανή αναζήτησης της τελευταίας. Tον Ιούλιο του 2013 όμως η Yahoo! αποφάσισε να διακόψει τη λειτουργία της ιστορικής αυτής μηχανής, ανάμεσα σε 12 ακόμη υπηρεσίες που κατάργησε, στα πλαίσια μίας ακόμη εταιρικής αναδιάταξης.

Στην πορεία της AltaVista στο χώρο των μηχανών αναζήτησης, αναμφίβολα από τις πιο σημαντικές συνεισφορές της υπήρξε το λεγόμενο «Βαβελόψαρο» (Babel Fish, εμπνευσμένο από το βιβλίο «Γυρίστε το Γαλαξία με ωτοστόπ» του Ντάγκλας Άνταμς). Πρόκειται για την πρώτη δωρεάν online εφαρμογή μετάφρασης που εξελίχθηκε από την DEC και τη SYSTRAN, καθώς ενεργοποιήθηκε στις 9 Δεκεμβρίου του 1997 στη σελίδα babelfish.altavista.com. Έκτοτε, το «Βαβελόψαρο» αποτελεί βασικό εργαλείο της Yahoo!, φτάνοντας με την εξέλιξή του να μεταφράζει ανάμεσα σε 38 γλώσσες του κόσμου. Από το Μάρτιο του 2012 όμως, η Yahoo! σταμάτησε να παρέχει μεταφράσεις μέσω του «Βαβελόψαρου» και πλέον εκτρέπει την υπηρεσία της στον Bing Translator της Microsoft.