1959-year-infocus

[1959] in focus

Το 1959 ανήκει δικαιωματικά στον PDP-1 της νεοσύστατης τότε DEC. Ένα εμβληματικό σύστημα, από το οποίο ξεπήδησαν μία σειρά εφαρμογών, μεταξύ των οποίων η ψηφιακή μουσική και τα video games. Στον PDP-1 γεννήθηκε έως και νέα τεχνολογική κουλτούρα, ενώ υπήρξε ο πρώτος της εξαιρετικά σημαντικής οικογένειας υπολογιστών PDP που θα θεμελιώσει λίγα χρόνια αργότερα τα minicomputer.

PDP-1 brochure
O PDP-1, αν και δεν ήταν minicomputer, συρρίκνωσε θεαματικά το μέγεθος σε σύγκριση με τα αντίστοιχα συστήματα της εποχής του.

Αν και πούλησε μόλις 50 κομμάτια, η επιρροή του PDP-1 στη μελλοντική πορεία των υπολογιστών είναι υπερπολλαπλάσια. Κατ’ αρχήν, ο PDP-1 ήταν ο πρώτος μίας νέας γενιάς υπολογιστών περιορισμένου μεγέθους και χαμηλού κόστους, που γίνονται πλέον προσιτοί από μικρές επιχειρήσεις και βιομηχανίες. Κατά δεύτερον άφησε μεγάλο στίγμα στον ερευνητικό τομέα. Μέσω του PDP-1 γεννήθηκε η κουλτούρα του hacking στα εργαστήρια του ΜΙΤ. Στο MIT και πάνω σε έναν PDP-1 σχεδιάστηκε ένα από τα πρώτα video games της ιστορίας, το Spacewar. Επίσης, στο ΜΙΤ ο PDP-1 έγινε ένας από τους πρώτους υπολογιστές που χρησιμοποιήθηκαν για την παραγωγή ψηφιακής μουσικής. Mε την έλευση, λίγα χρόνια αργότερα, του DECtape ως αποθηκευτικού μέσου που μπορούσε να χρησιμοποιηθεί σαν εικονική μνήμη από το σύστημα, έγινε δυνατή η εφαρμογή περιβάλλοντος χρήσης με χρονομερισμό (time sharing). Ήταν ο πρώτος  υπολογιστής, αυτού του μεγέθους, με τέτοια δυνατότητα. Τέλος στον PDP-1 αναπτύχθηκαν οι πρώτοι text editors που θα αποτελέσουν τους προάγγελους της επεξεργασίας κειμένου.

Στα υπόλοιπα νέα μοντέλα του 1959 συνεχίζεται η μετάβαση από τις λυχνίες στα τρανζίστορ, είτε μέσω τεχνολογικής αναβάθμισης παλαιότερων υπολογιστών, όπως ο IBM 7090 (σ.σ. η έκδοση του IBM 709 με τρανζίστορ), είτε με νέους σχεδιασμούς όπως ο IBM 1401. Στο χώρο μπαίνει και η ιταλική Olivetti, ολοκληρώνοντας την κατασκευή του mainframe Elea 9003. Η τεχνογνωσία που θα αντληθεί από αυτόν θα είναι πολύτιμη για την ανάπτυξη του πρώτου desktop υπολογιστή, μόλις μία πενταετία αργότερα. Ελάχιστοι υπολογιστές παραμένουν στην εποχή των λυχνιών, όντας κατά βάση εξέλιξη παλαιότερων μοντέλων, όπως για παράδειγμα ο Ferranti Pegasus 2. Οι Ιάπωνες από την άλλη, επιμένουν στην ενδιάμεση τεχνολογία της λογικής πύλης «Parametron» που έχει αναπτυχθεί από τους ίδιους, με τους HIPAC-101 και FACOM 212. Σημειωτέον, ο FACOM υπήρξε και το πρώτο εξαγωγικό μοντέλο της ιαπωνικής βιομηχανίας.

Ρόμπερτ Νόις (1927-1990)

Παράλληλα όμως με τη μετάβαση των εμπορικών υπολογιστών από τις λυχνίες στα τρανζίστορ, σημαντικές είναι και οι εξελίξεις του ολόκληρωμένου κυκλώματος, σε εργαστηριακό επίπεδο. Το Φλεβάρη του 1959, ο Τζακ Κίλμπι κατέθεσε την αίτηση ευρεσιτεχνίας για το Ολοκληρωμένο Κύκλωμα (Integrated Circuit – IC). Παρόλο που ο Κίλμπι πατεντάρισε το ολοκληρωμένο κύκλωμα, ήταν ο Ρόμπερτ Νόις (συνιδρυτής της Intel) εκείνος ο οποίος θα κάνει πρακτικά εφαρμόσιμα τα συμπεράσματα του Κίλμπι, βάζοντας τα θεμέλια για τα chips του μέλλοντος, με το δικό του κύκλωμα τον Ιανουάριο του 1959. Η διαφορά τους ήταν ότι η συσκευή του Κίλμπι ήταν στην πράξη μία απλή συνδεσμολογία τρανζίστορ μέσω καλωδίων, ενώ ο αντιθέτως ο Νόις πρότεινε την ιδέα των μεταλλικών συνδέσμων σε επίστρωση (layer).

Μία ακόμη σημαντική εξέλιξη του 1959 αποτελεί και η ανάπτυξη της θεωρίας της μεταγωγής πακέτου, δηλαδή τη μετάδοση μηνυμάτων τεμαχισμένων σε πακέτα μικρού αριθμού bytes, μέσα από τη μελέτη στις ουρές αναμονής (queuing) του Λέοναρντ Κλάινροκ. Η αρχική ιδέα για το ARPANET άλλωστε, ανήκει στον ίδιο τον Κλαίνροκ, και διατυπώθηκε στη δημοσίευση «Information Flow in Large Communication Nets» το Μάιο του 1961. Η μέθοδος αυτή μεταφοράς δεδομένων, γνωστή και ως packet switching, διέπει το Διαδίκτυο έως και τις ημέρες μας.

Την ίδια χρονιά εφευρίσκονται, από τον Καναδό χημικό μηχανικό, Λούις Φρέντρικ Ούρι, οι αλκαλικές μπαταρίες, που θα χρησιμοποιηθούν κατά κόρον στις μελλοντικές φορητές ηλεκτρονικές συσκευές. Επίσης, θα διατυπωθεί ο όρος λέιζερ (LASERLight Amplification by Stimulated Emission of Radiation) στο σημειωματάριο του Αμερικανού φυσικού, Γκόρντον Γκουλντ.

Και στο χώρο των γλωσσών προγραμματισμού σημειώνονται πολλές εξελίξεις το 1959. Πρώτα από όλα οργανώνεται η επιτροπή CODASYL (Conference on Data Systems Languages), όπου συμμετέχουν ακαδημαϊκοί, μηχανικοί κι επιχειρηματίες στο χώρο των υπολογιστών, για την ανάπτυξη της γλώσσας COBOL. Mίας από τις πρώτες γλώσσες προγραμματισμού υψηλού επιπέδου, που ήρθε λίγο μετά την FORTRAN να καλύψει τα κενά της πρώτης. Κατά δεύτερον γίνεται η πρώτη επίδειξη της γλώσσας APT (Automatically Programmed Tools), που αποτελεί πρόγονο του CAD/CAM (Computer Aided Design/Manufacturing) και χρησιμοποιήθηκε εκτενώς στην αεροδιαστημική βιομηχανία τις δεκαετίες του ’60 και του ’70. Την ίδια χρονιά ολοκληρώνεται η ανάπτυξη της γλώσσας υψηλού επιπέδου RPG (Report Program Generator). Γλώσσα ιδιόκτητη της IBM που αξιοποιείται ως και σήμερα στα μεγάλα συστήματα της εταιρείας. Τέλος, αναπτύσσεται και η γλώσσα MAD (Michigan Algorithm Decoder), μία παραλλαγή της ALGOL που έγινε η βάση για την εξέλιξη των πρώτων λειτουργικών συστημάτων καταμερισμού χρόνου.

Calcomp 560 (1959): Ένας από τους πρώτος drum plotters
Calcomp 560 (1959): Ο πρώτος plotter τυμπάνου που μπήκε στην κατανάλωση

Το 1959 ιδρύθηκαν τρεις αξιοσημείωτες εταιρείες. Η National Semiconductor που αποτέλεσε τις επόμενες δεκαετίες έναν από τους πιο σημαντικούς κατασκευαστές ολοκληρωμένων κυκλωμάτων και ιδιαίτερα επεξεργαστών. Η Applied Data Research (ADR) υπήρξε η πρώτη εταιρεία που κατασκεύαζα software για τρίτους, αρχικά με παραγγελίες. Η ADR που διέκοψε τη λειτουργία της το 1986, ειδικεύτηκε σε εφαρμογές αυτοματισμού και βάσεις δεδομένων. Τέλος, η όχι και τόσο γνωστή Calcomp, της οποίας ο plotter που άρχισε να παράγεται την ίδια εκείνη χρονιά ήταν μία από τις πρώτες -αν όχι η πρώτη- συσκευές εκτύπωσης γραφικών που μπήκε σε μαζική παραγωγή.

Από τις σημαντικές προσωπικότητες, τέλος, που γεννήθηκαν το 1959, ξεχωρίζουν ο Ρίτσαρντ Μπρόντι, προγραμματιστής της πασίγνωστης εφαρμογής επεξεργασίας κειμένου Microsoft Word. Ο Πίτερ Μολινό, εμβληματικό όνομα στο χώρο του gaming. Δημιουργός των περίφημων Populous, Theme Park, Black & White και Fable. Και η Ντάνις Κούπερ, γνωστή και ως «Open Source Diva«, όντας επί έξι χρόνια επικεφαλής «ευαγγελίστρια» του ανοικτού κώδικα στην Sun Microsystems. Στέλεχος των Symantec, Apple, Intel και, από το 2014, της PayPal.

1959-vinieta

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

  • Αλκαλικές μπαταρίες
  • Kleinrock Packetization (μεταγωγή πακέτου)

ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ

  • Hitachi HIPAC 101 [Ιούνιος]
  • IBM 1401 [Οκτώβριος]
  • IBM 1620 [Οκτώβριος]
  • IBM 7090 [Νοέμβριος]
  • DEC PDP-1 [Δεκέμβριος]
  • NEAC 2202 [Δεκέμβριος]
  • Ferranti Pegasus 2
  • FACOM 212
  • Olivetti Elea
  • TOSBAC-2100

ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

  • APT – Γλώσσα Προγραμματισμού [Φεβρουάριος]
  • COBOL – Γλώσσα Προγραμματισμού [Απρίλιος]
  • IBM PRG – Γλώσσα Προγραμματισμού
  • MAD – Γλώσσα Προγραμματισμού

ΠΡΟΣΩΠΑ

  • Danese Cooper – «Open Source Diva» [Ιανουάριος]
  • Peter Molyneux – Σχεδιαστής video games [Μάιος]
  • Richard Brodie – Δημιουργός του Microsoft Word [Νοέμβριος]

ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ/ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

  • National Semiconductor – Ηλεκτρονικά Κυκλώματα [Μάιος]
  • ADR – Software
  • Calcomp – Plotters